Skip To The Main Content

Nieuws en artikelen

Blijf op de hoogte van nieuws en artikelen van en over USG Professionals en haar expertisegebieden: Engineering, Finance, HR, Legal en Marketing, Communication & Sales.

Serious games? Leuk, maar alleen als je al het andere geprobeerd hebt.

05 april, 2017


In gesprek met Bart Hufen, oprichter BrandNewGame, onafhankelijk gaming consultant, conceptontwikkelaar en bedenker van leuke dingen.


Gaming is meestal een ‘last resort’ voor de manager die ten einde raad denkt: misschien moeten we dan toch maar eens iets leuks proberen, iets met een spelletje ofzo. Wanneer Bart aanschuift bij een opdrachtgever worstelt deze vaak al maanden (soms zelfs jaren) met een probleem. De onderliggende vraag is negen van de tien keer een verandervraagstuk.


Gamification. Leuk, maar alleen als je al het andere al geprobeerd hebt.


Willen en durven

Uit een inventarisatie van wat er al geprobeerd is, blijkt bijna altijd dat eerdere acties en communicatie zijn gericht op de gedragscomponenten ‘weten en kunnen’. Terwijl die juist je minste zorg zijn. Het zijn het ‘willen en durven’ waar de grote winst te halen valt. “Weten gaat over snappen hoe iets zit en kunnen over het in staat zijn om iets te doen. Willen gaat over motivatie en durven gaat over de benodigde zelfverzekerdheid om het geleerde in de praktijk te brengen. Durven wordt bijna altijd vergeten, terwijl angst (de grote vijand van durven) in 70% van de gevallen bepalend is voor het gedrag dat mensen uiteindelijk laten zien. Zolang iemand zich niet comfortabel voelt bij nieuw gedrag, is de kans vrij klein dat hij dit gedrag zal laten zien.”


Empowerment en inzicht

Serious games zijn bij uitstek geschikt voor de beïnvloeding van het ‘willen en durven’. Empowerment en inzicht creëren, daar draait het om. Je kunt wel zeggen dat iemand moet gaan samenwerken, of beter moet communiceren. Dat je wil dat iemand volgens bepaalde principes werkt, of zijn werk inricht aan de hand van een vooringevuld proces. Maar dat is vragen om teleurstelling, weet Bart. “Het is beter om een situatie te creëren waarin mensen zelf ontdekken wat de beste manier is om te komen tot een doel en het meeste voordeel oplevert voor iedereen.”


Intrinsieke motivatie

Spel is de basis van hoe we leren. Kinderen leren door te experimenteren, door te oefenen en op avontuur te gaan. Leren komt voort uit intrinsieke motivatie en lerend gedrag wordt van jongs af aan beloond door successen en gestimuleerd door ouders, leraren en leeftijdsgenoten. “Het is dan ook best wel gek, dat we dit spelenderwijs ontdekken moeten afleren als we naar de middelbare school gaan”, vindt Bart. “Als je het spelelement terugbrengt in de manier waarop je medewerkers uitnodigt om deel te nemen aan een verandering zul je zien dit het leidt tot een succesvoller leerproces en dus ook een succesvollere verandering.”


Balans tussen fun en functionaliteit

De beste serious games balanceren op het snijvlak van fun en functionaliteit. Dat bleek ook bij Bart’s eerste grote opdracht voor Schiphol. De markt van Schiphol slonk en het bestaansrecht van de organisatie liep gevaar. Om de concurrentie aan te kunnen moest de organisatie goederen sneller door de keten te duwen. In theorie is het mogelijk om een kop koffie binnen 24 uur in China te hebben, maar door tegenstrijdige belangen en frustrerende processen was dit verre van de realiteit. Bart ontwierp een serious game met als primaire doel: de air cargo keten in te laten zien dat ze beter konden samenwerken dan elkaar tegenwerken.


Winst voor iedereen

De game liet medewerkers de keten te zien vanuit een helicopterview. De belangrijkste les: groei van ketenpartners betekent op termijn winst voor iedereen. Door medewerkers niet te vertellen hoe ze het beste konden werken, maar ze het te laten ervaren kreeg de air cargo keten de boost die Schiphol hard nodig had. Het leaderboard dat was verwerkt in de game bleek doorslaggevend voor het succes. Pietje van TNT vond het niet ok dat Puck van USP wel in de top 10 stond. Allebei wisten ze dat een hoge positie op de ranglijst alleen kon worden afgedwongen door beter samen te werken.


Sinds zijn eerste opdracht heeft Bart het succes van de serious game voor Schiphol meermalen geëvenaard bij opdrachtgevers als ABN AMRO, Ziggo en Unilever. Hij wordt regelmatig gevraagd als spreker en in zijn spaarzame vrije uren bouwt hij aan een wetenschappelijk fundament voor gamification. Zijn boeken ‘Laat met je merk spelen’ en ‘Gamification als motor van verandering’ zijn hiervan het resultaat.



Merel WuismanOver de auteur
Mijn naam is Merel Wuisman. Door de jaren heen heb ik leren denken als een praktische academicus; iemand die vraagstukken en beleid kan doorgronden en effectief kan vertalen naar doeltreffende marketing-/ communicatiestrategieën, campagnes en middelen. In mijn werk ben ik resultaatgericht, positief ingesteld, en altijd gericht op een open, professionele verstandhouding. Als vaste marketing- en communicatie professional bij USG werk ik aan verschillende opdrachten bij profit en non-profit organisaties.

Copyright 2014 USG People